تمام مساعى و همت ما به عنوان پدر و مادر، تربیت فرزندان مسوولیت پذیر است اما گاه در عین ناباورى باید نگران رفتارهایى باشیم كه خود در آن كمترین نقش را داشته ایم؛ بددهانى و بدزبانى و ناسزاگویى از آن شمار است.
بسیارى از والدین از خود مى پرسند بچه ها این طرز صحبت كردن را چگونه یاد گرفته اند؟ و چرا این اتفاق براى فرزندان ما افتاده؟ آیا خودمان مقصر بوده ایم؟ و در نهایت این پرسش مطرح است كه چه باید كرد تا كودك این عادت نه چندان خوشایند را ترك كند.


بسیارى از اعمال بچه ها از عملكرد والدین نشات مى گیرد
كودكان رفتارهاى پدر و مادر را به گونه اى ناخودآگاه درونى مى كنند. رفتارهاى درون فكنى شده در شمار معیارهاى نهادینه شده كودك قرار مى گیرند و سپس او مطابق این معیارها عمل مى كند؛ به این فرآیند همانندسازى مى گویند. بچه ها، والدین خود را به عنوان نخستین الگوهاى زندگى مى پذیرند و چون به آنها علاقه اى وافر دارند و آنان را سمبل هایى قوى و مقتدر مى دانند، رفتار والدین براى آنها شاخص و الگو قرار مى گیرد.
به كار بردن واژه هاى زشت وناپسند ممنوع!
گاهى بین درون فكنى یك رفتار و بروز آن فاصله زمانى وجود دارد براى مثال: كودك گفته اى ناپسند را ماه ها قبل از زبان پدر ویا مادر شنیده اما برون  ریزى آن امروز صورت مى گیرد.
این مدت به تشخیص كودك و شرایط او بستگى دارد كه چه زمان، چگونه و در برابر چه كسى كلام زشت را به كار برد. چنانچه در خانواده اى پدر یا مادر از الفاظ نامناسب و گاه ركیك استفاده كند و به ویژه در ارتباط كلامى با همسر خود این گونه عبارات را به كار برد بدون تردید نخستین گام در جهت آموزش كلام ناپسند به فرزندان برداشته شده است.
در برخى خانواده ها، والدین با فرزندان خود بسیار خصمانه رفتار مى كنند و در عین حال آنان را آزاد مى گذارند. آنها خود از حرف ها و عبارات زشت استفاده مى كنند و فرزندان نیز آزادند كه این گونه عبارات را به كار برند یعنى هیچ اقدامى در جهت جلوگیرى از این رفتارها به عمل نمى آید و یا از نظر تربیتى هیچ گونه تدبیرى از سوى پدر و مادر براى ترك این عادت در بچه ها صورت نمى گیرد.
ذكر این نكته نیز ضرورى است كه چه والدین حرف هاى زشت را به فرزندان خود بگویند و چه در حضور او در برابر فرد دیگرى این گونه سخن بگویند كودك آنها را مى آموزد و به وقت نیاز بر زبان مى راند.
دوستان كودك در بیشتر موارد علت بدزبانى اند
از دیگر علل یادگیرى كلام زشت و ناسزا، ارتباط كودكان با دوستان و بچه هاى دیگر است. بسیارى از اوقات كودكان عامل بدزبانى یكدیگرند. در مهد كودك، مدرسه، كوچه و هر جاى دیگر كه بچه ها فرصت بازى و به ویژه درگیرى با هم را پیدا كنند ممكن است این بدآموزى صورت گیرد. وانگهى برخى فیلم ها نیز مناسب سن كودك شما نیستند و مى توانند عاملى براى آموزش الفاظ ناپسند باشند. باید توجه داشت كه تقلید از الگوهاى كلامى در كودكان بسیار قوى است.
كودكان زشت حرف  مى زنند چون معترض اند
گاه بدزبانى در بچه ها نشانه اعتراض است و این نوعى رفتار تلافى جویانه است كه برخى از كودكان در پیش مى گیرند. آنها احساس مى كنند فقط با اداى این گونه كلمات است كه تخلیه هیجانى مى شوند و مى توانند نارضایتى خود را نشان دهند.
گاهى كه كودك خردسال براى نخستین بار از كلمات زشت استفاده مى كند سبب خنده و مزاح اطرافیان مى شود و این گونه واكنش هااز همان ابتدا براى او حكم تشویق به انجام این رفتار خواهد داشت و به تدریج به آن عادت مى كند. در پاره اى از موارد نیز كودكان با به زبان آوردن حرف هاى زشت مى توانند به خواسته هاى خود برسند و در درازمدت در شمار رفتار آنان خواهد شد.
ناكامى و ناامیدى و افسردگى هم مى توانند عامل كج خلقى و به كارگیرى واژه هاى زشت از سوى كودك باشند.
او ناسزا مى گوید، چه باید كرد؟
تغییر براى اصلاح رفتار كودك را از خودمان شروع كنیم. هیچ وقت براى این موضوع دیر نیست. پس از آن نوبت به دوستان فرزندان شما مى رسد چنانچه عامل بدزبانى آنها هستند، زمینه دور شدنشان را فراهم كنید. بدزبانى، اگر نشانه اعتراض كودكتان باشد بهترین دلیل براى گوش كردن به اعتراضات اوست. روش هاى سختگیرانه والدین، اعتراض شدید فرزند را به همراه دارد. تا حد امكان با شنیدن حرف هاى زشت كودك به او نخندیم بلكه بهتر است اخم كنیم و با این روش به او نشان بدهیم كه رفتار پسندیده اى نداشته است.
اگر فرزندتان از ناكامى و افسردگى رنج مى برد فرصتى فراهم آورید تا او موفقیت، شادى و نشاط را تجربه كند.

منبع:http://ommatandreyhane.mihanblog.com